అయ్యా అంబేడ్కరా

అయ్యా అంబేడ్కరా
మా బత్కు విముక్తి గానమా
మా గుండె గుడిసెకు ఒంటి నిట్ఠాడా

ఎన్నో రాత్రులు నీ చదువులో కాలిపోతేనే కదా
ఈ దేశానికి ఓ రాజ్యాంగం
మా వెలి బతుకులకు కాసింత ఉప్పోస దొరికింది

పెండ్లికి ఆరు కచ్రాలు కట్టుకొని పోతుంటే
అడ్డం తిరిగిన దొరల ముందే
ఏసీ కార్లో కాలు మీద కాలేసుకుపోయే ధైర్నం
నువ్వొచ్చాకే కదా గుడిసె గుండెలదాకా నడిచొచ్చింది

అయ్యా నువ్వే రాకపోతే
మా నాలుక మీద బీజాక్షరాలు
మా చేతుల్లోకి పలకా, బలపం వచ్చేవా

నాలుకమందం గాళ్లని తిట్టిన నోర్లే
మా అడుగు యూనివర్సిటీలో పడినాక వెళ్ళబెట్టింది
నిన్ను మా గుండెల్లోకి ఆవాహన చేసుకున్నాకే

నీ మీద చెప్పులేసారని పుస్తకాల్లో చదువుకొనే
తల్లడమల్లడమైనోల్లం
నేడు నగరంలో నీ విగ్రహ విధ్వంస వార్త విన్నాక
తినే కంచంలో ఎవడో మన్నుబోసినట్లున్నది
పక్కబొక్కలను యే నరసింహుడో చీల్చి
మా గుండెను వాడి గుప్పిట్లోకి తీసుకొని నలిపినట్లున్నది
మనువు మళ్లీ పుట్టి
చెవుల్లోనే కాదు ఒళ్ళంతా సీసం పోసినట్లున్నది

నీ జయంతి సాచ్చిగా
Survival of the fittest బతుకులు
Fistగా మారనున్నాయి
నగరం నిప్పుల కుంపటి మీద
డప్పు దండోరై మోగనున్నాది
ఆరె అడ్డమొచ్చిన ఏ చర్మాన్నైనా
చెప్పు చేయనున్నది

అన్నంలో పడ్డ మన్ను సాచ్చిగా
ఉండబట్టలేక అడుగుతున్న
కడుపు చించుకుంటే
కాళ్ళమీద పడితే పడనియ్ అయ్యా
ఇప్పుడున్నా
జాంబడితో చెన్నడు కలిసొస్తాడా?

ప్రేమలేఖ 30

కైసే కైసే లోగ్ హామారే జీ కో జలానే ఆ జాతే హై... అంటూ ఈ పొద్దు మెహదీ హసన్ పాటతో పొడిచింది.  కరిగినపోయిన కాలాలందూ, గడిచిపోయిన సమయాలందూ ఎదను కాల్చిపోయిన ముచ్చట్లన్నీ ఒక్కొక్కటిగా యాదికి రాసాగాయి. ఎన్నో రాత్రులందూ చుప్ కే చుప్ కే ఆసూ బహాయించిన యాదీ. ఇదంతా వొట్టి నీ యాదేనా! యే బే దర్ద్ దునియా కా యాద్ ఆ!. ఏమో తెలియదు అనే అనుకుంటాను. తెలుసుకొని చేసేదాని కన్నా ఇలా సౌ బార్ దొరికిన ఘమ్ బాగుంది. ఈ బాగుండడంలో  ‘బాధలేని జీవితమూ ఓ జీవితమేనా రా’ అని నువ్ చెప్పిన మాటా జ్ఞాపకమొచ్చింది.

ఏదో ఉప్పోసకు బే దర్ద్ దునియా అన్నాను గానీ, కిత్నా దర్ద్ బర్ గయే రే ఇస్ దునియామే. అక్కడ నీవు. ఇక్కడ నేను. రోజూ చూస్తూనే ఉన్నాం కదా. నెయాజ్ అన్నట్లే ‘వారి వారి బాధల గాథలను చెప్పుకునేందుకు మన దగ్గరకు వస్తారు’ కదూ. వచ్చిన వారు పోతూ పోతూ మనలో వారి బాధను భాగం చేసే పోతారు. కొన్నిసార్లు వారు ఎదురుపడే సజీవ మనుషులు. మరికొన్నిసార్లు పత్రికల్లో వార్తలు. ఇంకొన్నిసార్లు పుస్తకాల్లో పాత్రలు. అంతా బాధను దాచుకున్న హృదయాలు. హృదయంతో హృదయం పెట్టు ముచ్చట్లు. .

ఈ బాధ ఇదంతా చూస్తుంటే ఎప్పుడో రాయాలనుకుని ఆపేసిన దుఃఖం రాయాలి అనిపిస్తుంది నవ్వొచ్చినప్పుడు ఎంతమందిలో ఉన్నా, యే చోట పగలబడి నవ్వుతాం కదూ. మరి దుఃఖం వస్తే ఎందుకు దిగమింగుతాం. అతడు/ఆమె దుఃఖాన్ని దిగమింగాడు/గింది. దుఃఖాన్ని గొంతులోనే దాచుకున్నారు అని వారిని గొప్పగా చెప్పడం ఎన్ని వందల, వేల సందర్భాల్లో చూసి/విని ఉంటాం. అది నిజంగా గొప్ప విషయమా? వారిని నిస్సహాయ స్థితిలోకి నెట్టడమా!? ఖచ్చితంగా రెండోదే. ఈ పొగడ్తల పేర వాళ్ళ దుఃఖ వ్యక్తీకరణ స్వేచ్ఛకు వాళ్ళని దూరం చేయడమే.

నీకు గుర్తుందా!

దుఃఖాన్ని 'నాగరిక' మనుషుల మధ్య దిగమింగీ, మనదైన వైయుక్తిక స్థలానా ఎంతగా దుఃఖ పడ్డాం. ఎంతగా పొగిలి పొగిలి ఏడ్చాం. ఎక్కిళ్ళు పడుతూ ఏడ్చాం. Alienation of Man గురించి చాలా చర్చించాడు మార్క్స్. ఈ పెట్టుబడి మనిషిని మనిషికి దూరం చేస్తుంది. ఆమధ్య నగ్నముని 'ఆకాశ దేవర' చదువుతుంటే అదే అనిపించి.

అయితే స్వేచ్ఛను కోరే పోరాటాల్లో తమ హ్యూమన్ ఎమోషన్స్ వ్యక్తపరచే స్వేచ్ఛను లేని మనుషులను చాలా మందిని చూశాను. Human emotions వ్యక్తపరచలేని ఓ నిస్సహాయత సమాజంలో నెలకొని ఉన్నది. కొన్ని emotions వ్యక్తికరణల పట్ల పరువు, పేరు, ధైర్యం గల మనిషి అనే అమూర్త భావన రుద్దబడి ఉన్నది. స్వేచ్చకోసం పోరాడే మనుషులూ తమ ఎమోషన్స్ వ్యక్తికరించే స్వేచ్ఛ లేకుండా బతుకుతున్నారు. స్వేచ్ఛాయుత పోరాటాల్లో ఇదో విషాదం. దీన్ని దాటిన నాడు మాత్రమే మనిషిపై కొందరు రుద్దిన cultural fascism అంతమవుతుంది. మనమనుకునే నూతన మానవావిష్కారం జరుగుతుంది. 

నువ్విపుడు పక్కన లేవు

నీ గురించి ఓ రెండు మాటలు అనుకుంటే 

‘అబ్ తో లగ్తాహై సబ్ కుచ్ 

తేరా బినా బేకార్ హై’ అంటూ 

గులాం అలీ చెవుల్లో మొగుతున్నాడు.

ప్రేమలేఖ 29

●

నా కనులలోంచి నిదురనెవరో దొంగిలించారు. ఈ రాత్రి నిదురరాని కన్నులతో మేల్కొని ఉన్నాను. ఇది నీకు నే రాసే 'మేల్కొన్న' లేఖా. 'మేల్కొలుపు' లేఖా. ఏమో! రాసే నాకైతే తెలియదు. చదివే నువ్వు చెప్పు. ఇన్ ఆంఖోంకి మస్తీమే అని అభినయించే ఏ రేఖా లేని ఒంటరి రాత్రియందు రాస్తున్న లేఖ ఇది.

వేణన్న అన్నట్లు రోదగాన నిపుణురాలు లతా మంగేష్కర్ 'మేరీ ఆంఖోంసే కోయి నీంద్ లియా జాతా హై' అంటూ పాడిన పాటను నా రాత్రిని నీ యాదిలో గడిపేందుకే అన్నట్లుగా మోహన్ షేర్ చేశాడు. అసలే ఆమె రోదగాన నిపుణురాలు. నువ్వు పక్కనలేని ఒంటరితంలో నేను. ఇది చాలదూ ఈ రాత్రీ నిదురలేకుండా గడిచిపోవడానికి.

●

ఇప్పుడు ఆ పాటను రాయనా? నిదురరాని రాత్రిని రాయనా? నిదుర దొంగలించబడిన నా కనులను రాయనా? నిదురను రాయనా? ఏమో ఏమి రాయాలో తెలియడం లేదు. కానీ, ఏదో ఒకటి నీకు రాయాలి అనే కోర్కె మాత్రం బలంగా ఉన్నది. ఏమి రాయాలి అని కూర్చొని ఆలోచిస్తున్నపుడు కిటికీలోంచి తాకిన చల్లని గాలి దూరతీరాల నుండి నీ ప్రేమ సందేశాన్ని మోసుకొని వచ్చింది. అంతే నిదురరాని నా కళ్ళలోకి నువ్వొచ్చావ్. ఎప్పటిలాగే విప్పారిన నేత్రాలతో వచ్చావ్. పెదాల మీద చిర్నవ్వుతో వచ్చావ్.

నువ్వట్లా కనుల ముందరకు రాగానే జగ్జిత్ రేంజ్ లో 'తుమ్ కో దేఖా తో యే కయాల్ ఆయా' అని పాడుకోవటం మొదలెట్టాను.

●

నేడూ నువ్ పక్కన ఉండాలనే 
కోర్కనే కోరింది హృదయం
ఏదో మాయ చేసి మభ్యపెట్టాను

అడిగాయి
నిన్ను నిండా నింపుకోవాలని కనులు
పెక్కుకాలపు మత్తులో వాటిని ముంచేశాను

ఇలా తలపోసుకుంటున్నాను
ఈ తలపుల్నే ఏమీ చేయలేక

●

ఇంతకు నా నిదురను ఎవరు దొంగలించారో చెప్పలేదు కదూ. వెతికాను. ఆ దొంగ ఎవరో అని వెతికాను. వెతకగా, వెతకగా దూరాల నుండి ప్రేమ సందేశాన్ని పంపిన పిల్ల అని తేలింది. ఆ పిల్లకే ఈ లేఖ.

ప్రేమలేఖ 28

●
సాకీ
నను విను

I'm in love with you

●
The fault in our stars. ఎవరి కథ ఇది. 'ఎవరినో ఒకర్ని యాది చేస్తాను' అని అందులో పిల్ల అన్నట్లుగానే నిన్ను గుర్తుచేసింది. ఎంత పిచ్చి ప్రేమ తనది. నీదీ అంతే. ఆపిల్ల అతగాడికి చూస్తూ I love the way you fall asleep, slowly, and all at once అని చెప్పినట్లుగా నువ్వూ అంతే. పక్కకి ఒత్తిగిల్లి పడుకున్నాక నీవైపుగా లాక్కొని నుదుటన, చెంపలపై పెట్టి పెట్టనట్లుగా ముద్దాడుతావ్. నిద్ర నటిస్తూనో, మెలకువ వచ్చో కళ్ళు తెరచి నీ ఆ మోహపు ప్రేమచూపును చూడగానే సిగ్గుతో తలను ఎదపై దాచుకుంటావ్.

నీకు గుర్తుందా! నది ఒడ్డున పచ్చిక బయల్లో ఓ జుగల్ బందీ అయి నడుస్తుంటే, ఓ పున్నమి వెన్నెల రేయి ఇక్కడ గడపాలి అన్నావ్. వెంటనే why not, we can have white wine kisses too అంటే యే ఇప్పుడు పెట్టకూడదా అని పెదాలు కలిపేశావ్.

●
నాను ఐ కాంట్ టేక్ బ్రీత్, ఇట్స్ నాట్ కమింగ్ అని నవ్వే నవ్వు మనవి, వారివేనా. అందరివా!?. ఏమో కొన్ని దృశ్యాలు పురాస్మృతులు. కొన్ని అనుభవాలు వెంటనడిచే నీడలు. నువ్వు నా వెంటనడిచే తోడువి. నా జీవితపు దైనందినపు దినాన తొలి, ఆఖరి పలకరింతవి. నా ముద్దుల రాక్షసివి.

దూర తీరాన ఉన్న విరహాన్ని అనుభవించడమూ బాగుంది అనే పిల్ల ఈ లేఖ చివరలో ఒక్కమాట చెప్పనూ...
That's thing about pain. 

It demands to be felt.

ప్రేమలేఖ 27

●

కుండ వోంపు నడుముదా! నడుమొంపు కుండదా! అన్నట్లుగా  నడుమొంపులో మధుపాత్రతో నడుచుకుంటూ వచ్చిన సాకీ. టేబుల్ పైనున్న గ్లాసులో కాసింత మధువును వొంపి కొన్ని ఐస్ ముక్కలూ వేశాక, గొంతులోకి ఆన్ ది రాక్స్ జారుతుంటే ఎక్కడో ఓ గొంతు లీలగా వినిపిస్తోంది. పోయి చూస్తును కదా పొద్దుగుంకుతున్న వేళ వచ్చినతను ఇంకా అక్కడే ఉన్నాడు. పొద్దంతా పని చేసి ఒళ్ళు పులిసిందేమో! 'వొళ్ళు నొప్పుల మందు' వేసుకొని ఓ పద్యమెత్తుకున్నాడు.

అతడి పద్యంలోలో ఓ పల్లె పరిమళం. కాంక్రీట్ జంగల్ లో మట్టి వాసన అతని పద్యం. అది ఏ రాగమో తెలియదు. ఆరోన్నక్క రాగం ఎత్తుకున్నాడు అని పిల్లలేడిస్తే అన్నట్లు అతడి గొంతులోనూ ఓ విషాదం. ఎన్ని ఏండ్లదో తెలియదు గానీ అదొక ప్రవహమై అతడి గొంతునుండి జాలు వారుతుంది. అది 'నేను ఈ నీచమైన కాటిపని చేయుటయా' అనిన హరిశ్చంద్రుణ్ణి,  'వశిష్ఠుని వరముచేత నా పతి దేవునికి తప్ప, మరొకరికి కనిపించనిది, ఒక ఛండాలునికి కనిపించుటయా' అనిన మాలినీలను పక్కనే ఉన్న చింత చెట్టు కొమ్మను వంచి తెంపిన బరిగెతో తరుముతున్న వీరబాహుడి తిరుగుబాటు అంతా పద్యంవలె అతడి కంచు కంఠాన ఖంగుమంటూ వస్తున్నది. అతడి పద్యం, రాగం విన్నాక హరిశ్చంద్ర నాటకంలోని పద్యాన్ని మార్చి 'జాంబడి వారసత్వముచే, డప్పును చేసి, దరువు కొట్టిన ఆది సంగీతకారుడి ఛండాల గొంతున జాలువారు పద్యమా నీవిప్పుడు కడు పూజ్యురాలవు' అని రాయలనుంది.

●

          సాకీ నీ మత్తుచూపు, గొంతులోకి జారుతున్న ఆన్ ది రాక్స్ ఏదీ నిషా ఇవ్వడం లేదు. అవన్నీ అతడి పద్యపు పోరాట పరిమళం ముందు అంతా చిన్నబోయాయి. సాకీ నన్ను మన్నించవూ. నీ మత్తు చూపును దాటి నన్ను మేల్కొలిపిన పద్యంలోకి నడుస్తున్నాను. ఒంటరిగానున్న నన్ను ఓదార్చ వచ్చిన నిన్ను ఒంటరిగా వదిలేసి నా జాతి మూలాలు వెతుక్కుంటూ పోతున్నాను.

వెళ్లేముందు ఎప్పటిలానే ఒకే ఒక్కమాట. నువ్వూ నా తోడురావూ. నీకో కొత్త సమాజాన్ని పరిచయం చేస్తాను. ఏ వాడలోనో పున్నమి చంద్రుడి వెన్నెల వెలుగులో జతగూడుదాం. మనదైన ప్రేమను మళ్లీ మళ్లీ పంచుకుందాం. నన్ను నేను వదిలేసుకొని వచ్చిన చోటుకు నడుస్తున్నాను. నా మూలన్ని నీకు ముచ్చట్లో చెప్పిన చోటుకూ...

ప్రేమలేఖ 26

"యే హవా యే రాత్ యే చాందిని"

తలత్ తలత్ నీ గొంతులో సాకబొయ్యా. ఏం గొంతు సామీ. పాట మహ్మల్ బట్ట మీదుగా వస్తున్నట్టు. యేమి పుచ్చుకోక మునుపే ఎక్కేసావ్. ఇక పుచ్చుకుంటే? రాత్రంతా ఆ కళ్ళను తలుచుకుంటూ ఓ కన్నీటి వరదై పారడమే.

వారు చూసే ఒకే ఒక్క చూపు ప్రభావం ఎంత ఉంటుందో వాళ్ళకేం తెలుసు. ఆ చూపు తాకి గాయపడేది మనం కదా. ఆ గాయాన్ని ఓపుతూ ఎంత దీనంగా వేడుకుంటాం. 'నన్ను పెళ్లాడవూ' అంటూ.

ఎంతగా మనం ప్రేమిస్తే వాళ్ళు పలికే ప్రతీ మాట మన ఎదను తాకుతుంది. వాళ్ళూ మనల్ని ప్రేమించారు గనుకే ఎదను తాకేలా మాట్లాడగలరు. అవి ఇద్దరు ప్రేమికుల హృదయాలు ఒకదానితో ఒకటి మాట్లాడుకునే మాటలు కదూ. ప్రపంచమంతా వాళ్ళ నవ్వు ముందు ఏపాటిది తలత్. వాళ్ళలా నవ్వేవారు ఎవరున్నారని ఈ లోకంలో. వాళ్లే లేకపోతే. ఆ నవ్వులే లేకపోతే ఈ లోకమెంత వట్టి పోయేది.

ఆ కళ్ళ మత్తె లేకపోతే ఈ ప్రపంచమింత అందంగా కనిపించేదా?

వాళ్లే లేకపోతే. వాళ్లే రాకపోతే. ఈ ఆర్ట్ లెస్, హార్ట్ లెస్ జనాలతో మనకేం పని తలత్. వొఠ్ఠీ యుద్ధ పిపాసులు కదూ వీళ్లంతా. హృదయం ముక్కలయ్యాకా ఏముందని కాళ్ళ కింది నేలకోసం ఆరాటం. హృదయం లేని మనుషులు అవసరమంటావా? ప్రేమన్నదే ఎరగని జీవితమూ ఓ జీవితమేనా?

క్షమించు తలత్ క్షమించు. ప్రేమను గుర్తించలేని మనుషులను. ప్రేమ లేని హృదయాలను. యుద్ధకాంక్షతో నిండిన మెదళ్లనూ క్షమించు. నీవు లేవు. నీ గొంతు ఉంది. గొంతులో పలికిన ప్రేమ ఉంది. విరహం ఉంది. నిన్నూ, నీ గొంతునూ ప్రేమిస్తూ వీళ్ళందర్ని నేనూ క్షమిస్తున్నాను.

ప్రేమలేఖ 25

●

'జల్తీ హై జిస్ కే లియే

తేరి అఖోంకో దియే 

డూండ్ లాయా హుం 

వో హి గీత్ మైఁ తేరే లియే' అంటూ తలత్ తలపుల్లో తడచిపోతూ 'జగ్ మగాతీ సడ్కోంపై ఆవారా ఫిరూ' అని అనుకుంటూ తిరుగుతున్నప్పుడు ఎందుకోగానీ గుర్తొచ్చావ్.

ఇటు సునీల్ తన విరహాన్ని ఫోన్ లో గున్ గునాయిస్తున్నాడు. అటు నూతన్ గొంతులో కొంగు కుక్కుకుని మరీ కన్నీరు కారుస్తుంది.

●

ఏదో మాట్లాడుతూ... మాట్లాడుతూ... అలా నీ కళ్ళలోకి చూస్తూ పలవరిస్తాను. నీ కళ్ళ మైకంలో, మోహపు చూపులో పడి. నువ్వూ అంతే దగ్గరితనాన్ని మరింత దగ్గరగా చేస్తూ, తలను రెండు చేతులతో నిమురుతూ, నుదుటిపై ఓ ముద్దై పలకరిస్తావ్ ''పిచ్చోడా, మరీ ఇంతలా ప్రేమిస్తే ఎట్లారా'' అంటూ. అప్పుడు నువ్వు చూసే చూపుంది కదా బహుశా అమ్మ కూడా అంత తపన పడి ఉండదు. 'పిచ్చోడా… నేను లేకపోతే ఏమైపోతావో నీవు' అని. ఏదోటి చేసుకొని బతికేస్తాననే పిచ్చినమ్మకం తనది. నీది ఏమో ఓ కొత్తపేరు వెతకాలి.

●

నన్ను ముద్దులలో ముంచెయ్యవూ అన్నట్టుగా మోహానాభరిత మొహం. నల్లమందు మొదలు ఎల్ ఎస్ డి దాకా ఏది ఇవ్వని మత్తును మోసుకొచ్చే పెదాలు. ఆ మైకపు కళ్ళు. ఏం కళ్ళే బాబు. ఏం చూపే బాబు వాటిది. మత్తు మైకపు మోహపు చూపు. చూస్తూ… చూస్తూ… కొద్దీ క్షణాల్లోనే ఏదో ఓ మాయ చేసేస్తావ్. ఆ కళ్ళ లోతు ప్రేమలో పడిపోతాను. ఆ చూపుల ప్రవాహంలో పడికొట్టుకుపోతాను.

'తేరి అంఖోంకో సివా, దునియా మే రఖా క్యా హే' ఫైజ్ ఫైజ్ నన్ను నువ్వు కలవరించావా? నేను నిన్ను పలవరిస్తున్నానా? ఏమో బాస్ ఏదేమైనా మనిద్దరం ఆ కళ్ళ లోతుల్లో పడి ఏ తండ్లాట లేకుండానే స్వచ్చంధంగా మునిగిపోయాం.

●

పెదాల దాకా వచ్చి నుదుటిని పలకరించిన క్షణాన నిన్ను నువ్వు అణచేసుకున్న వైల్డ్ బీస్ట్ లా అనిపిస్తావ్. ఎంతగా టీజ్ చేస్తావ్ పిల్ల. ఆడమ్ టీజింగ్ సెక్షన్ ఒకటి ఐపిసి లో చేర్చమని ప్రభుత్వానికి లేఖ రాయాలి. అప్పుడనుకుంటాను బాండెజ్ అయితే నీ టీజింగ్ కి నా పరిస్థితి ఎంటా అని. ఆ మాట బయటకి అనగానే పెద్దగా నవ్వుతావ్. పెద్ద పెద్ద నోరు. పెద్ద పెద్ద నవ్వు.

పిల్లా... నిన్ను సాకీ అని ఏ క్షణాన పిలిచానో తెలియదు గానీ, నువ్వెప్పుడు చంకన మధుపాత్రతో గాక, నువ్వే ఓ మధువుగా వస్తావ్.  కాసేపు ఉండి. ఉన్నకాసేపట్లోనే యుగాల ఎడబాటు తాలూకు విరహాన్ని ఓపలేని ప్రేమను పంచిపోతావ్. నువ్వెళ్ళిపోయాక నీకై ఎదురుచూస్తూ... ఇదిగో విరహాన్ని ఇలా రాసుకుంటాను...

"పిల్లా... 

మళ్లీ రావూ... 

ఓ కొత్త పొడుపుకై. 

ప్రేమాగ్నిలో దహించుకుపోయెందుకై. 

నీకై. 

నాకై. 

మనకై. 

మనదైన పిచ్చి ప్రేమకై."